Kemunculan Agama dan Ajaran Utama Dunia

a) Agama Hindu
i)Tuhan ada 3 f(x)
-cipta [Brahman]
-pelihara [Vishnu]
- binasa [Siva]
ii) 6 aliran [Saivisme+Vaishavisme+Sakhtam+Ganapathyam+Kaumaran+Saura]
iii) Hukum Karma
-kelakuan manusia semasa hidup+kelahiran semula[bergantung kepada karma] selepas mati
tujuan hidup --> untuk mencapai Moksya [kebebasan mutlak]
*capai Moksya --> bersatu dgn Tuhan --> x lahir semula*
*buat baik semasa hidup utk mencapai Moksha*

b) Buddha [Siddharta Gautama]
-penentangan gol. Ksyatria thdp dominasi Brahmin dlm soal agama+kehidupan
-asas: 4 kebenaran mulia [Dukkha+Samudaya+Nirodha+Marga] yg dpt dicapai melalui 8 jalan
-bahasa: Pali
-kitab: Tripitaka [Sutta Pitaka, Vinaya Pitaka, Abhidhamma Pittaka]

c) Kristian [Jesus Christ]
-25/12 [tarikh lahir jesus]
-bible --> [Old Testament, New Testament]

d) ISLAM
* 2 teras
-akidah --> keyakinan seluruh jiwa terhadap keesaan Allah
-syariah --> undang2 yg terkandung dlm [al-Quran+al-Sunnah] -->petunjuk kpd umat Islam

e) Confucianisme [Confucius]
-menekankan prinsip moral yang tinggi [mst ade pendidikan]
* perikemanusiaan [ren]
* kesusilaan [li]
* ketaatan kpd ibu bapa [xiao]

f) Taoisme [Lao Tze]
- buku: Tao Te Ching [idea falsafah taoisme]
- falsafah----[bertukar] ---> ajaran b'btk agama
*setiap tindakan akan ditentukan oleh Tao [jalan]
- prinsip wu-wei : tidak mengambil sebarang tindakan
- kalo melanggar wu-wei --> akan merosakkan dunia

Tamadun China [sosial]

* pendidikan [untuk lulus peperiksaan awam kerajaan]
i) sekolah rendah
-kenal+hafal ideogram
-buku suci [xpaham makna]
ii) menengah
-karangan+sastera
iii) tinggi
-terjemah buku suci

*peperiksaan awam kerajaan [tahap 1, 2, 3]
i) tahap pertama [=ijazah pertama]
-daerah
-jd peg. k'jaan
-2x/ 3tahun
ii) tahap kedua [=sarjana]
-ibu kota daerah
-1x/ 3tahun
iii) tahap ketiga [doktor falsafah]
-ibu kota empayar [istana]
-jd pendidik
-1x/ 3tahun

*falsafah [hub. manusia dgn manusia]
i) Confucianisme
-Kung-fu Tze @Confucius
-keperimanusiaan+maruah diri;
-kesopanan+kesusilaan
-hub. baik sesama manusia
ii) Lao Tze
iii) Taoisme
-konsep: keperluan menjaga keharmonian antara manusia dgn alam dan masyarakat
iv) Mo Tzu
-Motze @Mencius
-manusia berakhlak baik (atau sebaliknya) kerana pengaruh alam sekitar
v) legalisme
-hanya undang2 dapat wujudkan nilai baik +ketertiban masyarakat

*sains dan teknologi
i) astronomi [ilmu sains negara]
ii) konsep keseimbangan antara 2 kuasa --->yang membolehkan seseorang berkeadaan sihat [asas perubatan tradisional]
-Yang [kuasa aktif]
-Ying [kuasa pasif]
iii) teknologi buat
-kertas, tembikar
-layar [yg lebih kuat]
-perahu [yg lebih besar]

*seni bina
i) Tembok Besar China
-bandar [tanah liat + batu-bata]
-kampung2 [tanah lumpur]
-kawasan dlm tembok [menempatkan kediaman maharaja; Kota Larangan]
ii) kuil+pagoda

*bahasa + sastera [ada sokongan kerajaan]
i) dialek utama
-Mandarin
-Wu
-Hunanis
-Kiangsi
-Hakka
-Kantonis
-Fukien
ii) Dinasti Han
-sajak+cerpen
-"Shih Chi" karya Ssu-ma Chien [cerita]---> sosial, sejarah, k'jaan, pemimpin+bbrp aspek ilmu pengetahuan
-seseorang yg terpelajar harus mampu bersajak untuk melahirkan pengetahuan+pemikiran
iii) Dinasti Tang
-tokoh puisi: Tu Fu, Li Po dan Po Chu-I

* s/sosial
i) kelas
- atasan [pentadbiran]
-kedua [rakyat bawahan]
-ketiga [hamba]

ii) Confucius [boleh tukar kelas yg lebih baik menerusi pendidikan]
-->4 kelas utama
-gol. teratas [gol. sarjana; peg. k'jaan yg berpendidikan]
-gol. kedua [gol. petani; tulang belakang ekonomi China
-gol. ketiga [gol. tukang]
-gol. paling bawah [pedagang]

Tamadun China [politik]

* Latar belakang tamadun
-terletak di Lembah Hwang Ho + meluas ke bhgn selatan China
-1st: Dinasti Chin [diasaskan oleh Shih Huang Ti]
- zaman empayar [peperangan+perluasan kuasa]



[POLITIK]
* s/ pemerintahan
i) s/ feudal
ii) perluasan kuasa
-s/ pentadbiran berpusat
-empayar muncul
-raja--->maharaja
iii) pemerintahan maharaja
-s/ pentadbiran [birokrasi awam]
-pegawai dilantik maharaja
-s/ perkhidmatan awam [Hon Kao Tsu]


*s/ perundangan
i) prinsip [hukuman berat+bercorak kolektif]
-falsafah legalisme
-digubal+diperkenalkan oleh Han Fei Tzu [zaman Dinasti Chin]
-undang2 [tegas+kukuh] --->kawal tingkah laku manusia
-jalankan undang2 --->x boleh ade belas kasihan
iii) Undang2 [ajaran Confucius]
-raja [pekerti baik+jaga keharmonian]


*Perluasan kuasa
-lahirkan empayar [Dinasti Chin] -di bawah pemerintahan Shih Huang Ti
i) Dinasti Chin [Shih Huang Ti]
-satukan k'jaan kecil di China
-perintah secara autokratik [tegas+mutlak]
-hapuskan kuasa bangsawan
-lantik [gabenor+panglima tentera]
-bina Tembok Besar [pertahanan; serangan org gasar]
ii) Dinasti Han [Han Wu Ti]
- Maharaja tentera
-luaskan kawasan takluk [tentera besar + kuat]
-pengaruh tersebar ke [Jepun+Turkistan]


[EKONOMI]
[maju] -pertanian + perdagangan dlm negeri+maritim +perusahaan+ pembentukan persatuan perniagaan

* pertanian
- tenggala --> buat batas tanaman
- kolar kuda --> kuda tarik [tenggala kayu+ kereta kuda+ kereta sorong beroda + penyisir tanah]
- s/ penanaman secara bergilir [jaga kesuburan tanah]
- kaw. bukit diteres
- s/ pengairan [bina terusan]

* perdagangan
-China - [Alam Melayu+India+Timur Tengah +Barat]
-dlm China
-logam+tembikar ---> didagangkan
-jalan darat [Laluan Sutera]
-jalan laut

* persatuan perdagangan --> lahir golongan kelas pertengahan

* s/ perhubungan [jln raya+jambatan+alat pengangkutan] ---> EKONOMI PESAT!


!!

Tamadun India [sosial]

*pendidikan [untuk persiapan hari selepas mati]
i) Zaman Vedik [agama Hindu]
-lelaki sahaja + kitab2 veda + bahasa sanskrit +hafal
ii) [pendidikan tinggi] Kolej Brahman + universiti agama buddha (Nalanda)
iii) hafal buku agama+belajar karya saintifik+falsafah [tingkatkan ilmu sains]->taraf Brahmin
iv) [zaman2 seterusnya] -tambah ilmu+atasi buta huruf+ dpt jawatan

*falsafah
i) sumber:kitab veda
ii) bukan veda [sumber: Carvaka, Jainisme + Buddhisme]

*Sains + Maths
i) perubatan+yoga
ii) vedik (sains dan teknologi + astronomi)
iii) konsep
-geometri + sistem nombor + angka (Brahmin+Kharosti)

* Seni bina
i) menara bentuk (kon, kubah, pagoda)
ii) great Bath
iii) kompleks kuil (Gua Ajantha + Gua Ellova)
iv) seni buddha [elemen geometri]

* bahasa
i) Dravidia
-Telegu, Malayalam, Kannada
ii) Indo-Arya
-Sanskrit, Hindu, Urdu, Punjabi, Kasmiri
iii) Zaman Vedik [bahasa Sanskrit]

* sastera [vedik+epik+sajak]
-sastera agama Hindu+Buddha [Mahabrata+Ramayana]

*sistem sosial [sistem kasta]
i) Brahmin
ii) Ksyatria
iii)Vaisya
iv) Sudra
----> 4-4 kasta t/jwb berbeza

Tamadun India [politik]

* Tamadun Indus ---[kedatangan org Aryan; zaman vedik]---> Tamadun India


*s/ pemerintahan
i) Janapada
-k'jaan kecil
-xde raja

ii) Mahajanapada
-k'jaan besar
-ada raja

iii) raja [kuasa mutlak]
-suci+harus dihormati [upacara ritual--->kukuhkan kuasa]

iv) gol. Brahmin [penasihat]

v) Ksyatria [pemerintah tertinggi; gol. dominan]

vi) dibawah pemerintahan Chandragupta Maurya
-satukan k'jaan2 kecil
-Dinasti Maurya [seluruh India utara disatukan]
-raja--> maharaja


*Empayar Maurya
-Teluk Benggala--->Pergunungan Hindu Kush
-ibu negara: Pataliputra
-[gemilang] ---> Dinasti Asoka [tamatkan perang saudara+takluk negeri Kalinga]

*Asoka
-tekankan kedamaian+kemajuan sosial
-takluk melalui penyebaran agama Buddha
-bentuk birokrasi pentadbiran [pemerintahan]


*perundangan
i) Kitab Dharma Sastera
ii) raja[suci+daulat] + Brahmin[mahir hukum+agama] ---> urus undang2
iii) Tiang Asoka [tepi jalan+utk dibaca rakyat]
-raja/pemerintah [bapa]
-larangan sembelih haiwan

*perluasan kuasa
i) Dinasti Maurya
tentera banyak --> seluruh India Utara --> takluk Punjab
ii) Bindusara
-luaskan kuasa ke Mysore [selatan India]
iii) Asoka
-agama Buddha+ takluk SELURUH INDIA [menang dalam Perang Kalinga]

*ekonomi
i) perdagangan
-dalaman [Anga, Kalinga, Karusa] --->hasilkan senjata, gading gajah, emas, berlian + mutiara
-luaran [dgn Macedonia, Sri Lanka, rantau A.Tengah dan A. Tenggara]
ii) pelabuhan [dgn negara luar]
-bhgn timur [Tamralipti, Ghantashala, Kadura]
-bhgn barat [Broach, Chaul, Kalyan, Cambay]
iii) persatuan perdagangan+perusahaan
-"Sresthin"
-kawal [harga+kualiti barang+gaji pekerja]
iv) matawang + buat sutera + emas + mutiara + batu permata + cukai + maritim

Tamadun Rom [sosial]

[mengambil dan menyerap unsur dari Yunani]

* pendidikan [ahli falsafah+sejarawan]
- aplikasi ilmu yg praktikal + semangat setia kpd Rom
- jurutera [bina s/ pengairan, jalan raya]
- ahli falsafah+sejarawan [tulis ttg sejarah kegemilangan Rom]

* falsafah
-ambil falsafah dari Yunani
-diasaskan oleh falsafah stoik @ stoisisme [ahli falsafah Yunani; Zeno]
- kebahagiaan hidup manusia + nasib seseorang bergantung kpd hubungannya dgn alam

* Sains+Teknologi
-ambil dari tamadun Yunani
-Boethius [ahli maths Rom] -->kaitkan maths dgn muzik+geometri+astronomi

*Seni bina
-aqueduct [bekalan air di Rom]
-Colloseum [tempat pahlawan Rom bertarung + teater]

* bahasa + kesusasteraan
-Cicero + Virgil
- tingkatkan semangat patriotisme
-[mencapai keagungan] semasa pemerintahan Augutus Caesar

* s/sosial
i)warganegara [org Rom]
ii) bukan warganegara [penduduk yg ditakluki]
iii) hamba

Tamadun Rom [politik]

Tamadun Rom
-Majlis Perbandaran [Pompei sbg bandar contoh]

*s/ pemerintahan

i) [mula2]; s/ beraja [diperintah scr mutlak]
-TIDAK DISENANGI OLEH MASYARAKAT LATIN-

[pemberontakan oleh "Patrician" [gol. bangsawan masyarakat Latin] --> ii) Republik
- tiada pemerintah berkuasa mutlak
- Dewan Senat+Dewan Perhimpunan
- 2 org konsul [pemerintah] dilantik Dewan Senat
- konsul dibantu Dewan Senat
- Dewan Senat [gol. bangsawan] --> bincang hal pentadbiran negara+merangka undang2
- Dewan Perhimpunan [semua rakyat Rom]
- keputusan D. Senat ---> [disampaikan] ---> D. Perhimpunan [luluskan]

[empayar Julius Caesar] --> iii) Diktator
*Julius Caesar --> Macedonia, Yunani, Syam, Mesir, Perancis, Brittania, bbrp kaw. Jerman
- penyatuan wilayah2 kecil --> s/ pentadbiran berpusat
- diktator, kuasai angkatan tentera+Senat, guna gelaran maharaja

*Augustus
-Pax Romana [Keamanan Rom] --200tahun
-3 benua [Asia, Afrika, Eropah]

*maka perubahan sistem pemerintahan bagi Tamadun Rom mengikut turutan adalah
s/ beraja [raja berkuasa mutlak] --> republik [2 konsul] --> diktator [maharaja]

*perundangan
i) Hukum Kanun 12 [dipahat --> papan dua belas --> diletakkan di tempat awam
ii) Kod Undang2 Rom [Kod Undang2 Justinian]
-Maharaja Justinian [kumpul+satu+buku]
-3 cabang; sivik, rakyat, natural
--> semua manusia sama di sisi undang2 + seseorang tak bersalah [sehingga terbukti bersalah] + keadilan terhadap setiap individu+ hukuman [bukti yg cukup]

*perluasan kuasa
i) Augustus Caesar
-s/ empayar [wajibkan s/ pemerintahan warisan]
-empayar Rom [Britain, Sepanyol, kaw. Sg Rhine, Danube, Laut Hitam, Pergunungan Atlas, Afrika Utara, Macedonia, sebhgn Turki+Palestin

Tamadun Yunani [ekonomi + sosial]

* EKONOMI
-hampir semua negara kota [perdagangan] kecuali Sparta
i) [awal] perdagangan [jalan laut]
- di pesisir pantai [Mesir, Syria, Phoenecia]

ii) [kurang tanah untuk pertanian] Athens+Corinth
-[kurang makanan] --> dpt bekal dr luar
-Athens [pusat pengumpulan brg keperluan dr Timur]

iii) perdagangan --> cukai --> harga barang naik!!
-rakyat [pindah] ke tempat lain [Zaman Graeco-Rom]



*SOSIAL
i) Athens (mental)
-seimbang rohani+jasmani
-pendidikan, sukan, muzik, kesusasteraan, seni berpidato, membaca, menghafal, menulis

ii) Sparta ( fizikal--> tentera)
-gagah+setia kpd negara kota +latihan fizikal, kemahiran guna senjata


*pendidikan
i) Sekolah falsafah [Athens, Thebes, Elea, Miletus]
-Athens [pusat cendiakawan Yunani]
-lahirkan ramai sejarawan, pemikir [sains+teknologi]

*falsafah
i) ahli2 falsafah
-Herodotus, Socrates, Aristotle dan Plato -->persoalan ttg nilai individualisme, kehidupan manusia dan demokrasi
-Herodotus [Bapa Sejarah] --> History of Persian War
-Thucydides [Pengasas Sejarah Saintifik] ---> History of Peloponnesian War

*Sains+Teknologi [kembangkan ilmu2 dr Mesir Purba+Babylon]
i) Thales
-geometri Mesir Purba
ii) Pythagoras [teorem pythagoras]
-geometri Mesir Purba+Babylon
iii) Hyppocrates
-Medic
iv) Archimedes
-maths+fizik
-teori isipadu air dgn graviti
v) Ptolemy
-astronomi

*Seni bina
i) Acropolis
ii) Parthenon
iii) Pantheon

*Bahasa dan kesusasteraan
i) Homer (Iliad, Odyssey)
ii) Hesiod (Theology, Works+Days)

*s/sosial
i) Athens
-warganegara [ade hak politik]
-bukan warganegara
-hamba
ii) Sparta
-warganegara tulen
-pekerja, artisan, pedagang
-Helot [mengusahakan tanah+gol. majoriti]

Tamadun Yunani [politik]

Peningkatan sesebuah tamadun dapat dilihat menerusi kemajuan yang telah dicapai dalam tiga aspek utama;

i) politik
- s/pemerintahan,pentadbiran,perundangan, perluasan kuasa


ii) ekonomi
- bertani, berdagang, hasilkan brg untuk diniagakan


iii) sosial
- pendidikan, falsafah, kesenian, kesusasteraan, seni bina, sains+teknologi





Tamadun Yunani

Tamadun Yunani berkembang dgn pembentukan petempatan manusia
--> negara kota @ "polis"

i) Athens
ii) Sparta
iii) Corinth

* S/PEMERINTAHAN
i) monarki (kuasa konsul KUAT)
-raja dibantu konsul

ii) oligarki (gol. kaya)
-pemerintahan dikuasi konsul [raja dipilih tp kuasa terhad]

iii) aristokrasi (konsul berkuasa besar -->aristokrat)
-TAPI RAKYAT TAK PUAS HATI-

[rampasan kuasa] ---> iv) tirani (diktator)
-gol. kaya+ tentera
-DITENTANG ARISTOKRAT-


[lahir demokrasi] ---> v) demokrasi


maka..mengikut turutan perubahan s/pemerintahan bg Tamadun Yunani
monarki --> oligarki-->aristokrat-->tirani-->demokrasi

*demokrasi [tidak diamalkan oleh negara kota; raja berkuasa mutlak]
i) Dewan Perhimpunan
ii) Majlis

*Athens (demokrasi)
-semua w/ng lelaki dewasa Athens diberi peluang jd anggota D. Perhimpunan [6bulan-setahun]
-D.Perhimpunan [ 3x/sebulan + cadangan ttg dasar k'jaan + lantik *ahli Majlis, majistret,juri*]
-Majlis [kendalikan keputusan Dewan]

*Sparta (tentera)
-anak lelaki dilatih dari awal utk jd askar



*PERUNDANGAN
i) Dewan Perhimpunan
-gubal undang2
ii) Plato [Republic]
-ng harus diperintah oleh ahli falsafah sebab mereka [cekap+terbaik+berupaya gubal undang2]


*PERLUASAN KUASA
i) Philip III
-satukan k'jaan Macedonia+Yunani
ii) Alexander the Great
-[luaskan kuasa] --> Parsi+Mesir+Turkistan+Samarkand --->SELURUH kaw. Mediterranean
-sebar budaya "Hellenistik"[Yunani+Parsi+kebudayaan timur]

*empayar Yunani berakhir dgn kematian Alexander the Great+kemunculan Rom*

Latar Belakang Tamadun

Bab 1 telah membincangkan pembentukan dan perkembangan tamadun awal manusia,
i) Mesopotamia
ii) Mesir Purba
iii) Indus
iv) Hwang Ho

Untuk Bab 2 ini, kita akan membincangkan aspek2 peningkatan tamadun manusia,
i) Yunani
ii) Rom
iii) India
iv) China

Latar Belakang Tamadun

i) Tamadun Yunani
-berkembang di Semenanjung Greece dan pulau2 sekitarnya [dikelilingi Laut Aegen+Laut Mediterranean)
-negara kota: "polis" (Athens, Sparta, Corinth)

ii) Tamadun Rom
-lahir di kaw. Bukit Palatine [berhampiran Sg. Tiber, Lembah Latium]
-majlis perbandaran: cth-Pompei

iii) Tamadun India
-Indus---[kedatangan org Aryan; "Zaman Vedik"]--->India

iv) Tamadun China
-di Lembah Hwang-Ho
-[empayar 1st]--> Dinasti Chin